ՈՒՍՈՒՄՆԱՍԻՐՈՒԹՅԱՆ ՀՈԴՎԱԾ 22
ԵՐԳ 15 Գովաբանենք Եհովայի Առաջնեկին
Եհովայի անունը ի՞նչ նշանակություն ունի Հիսուսի համար
«Ես ճանաչեցրի նրանց քո անունը ու կշարունակեմ ճանաչեցնել» (ՀՈՎՀ. 17։26)։
ԳԼԽԱՎՈՐ ՄԻՏՔԸ
Ինչպես Հիսուսը ճանաչեցրեց Եհովայի անունը, սրբացրեց ու արդարացրեց այն։
1-2. ա) Ի՞նչ արեց Հիսուսը իր մահվանը նախորդող գիշերը։ բ) Ո՞ր հարցերի պատասխանները կիմանանք այս հոդվածից։
33 ԹՎԱԿԱՆԻ նիսանի 14-ն էր՝ հինգշաբթի։ Շուտով Հիսուսին դավաճանելու էին, դատելու, մահվան դատապարտելու, տանջելու և մահապատժի ենթարկելու։ Նա հենց նոր իր աշակերտների հետ հատուկ ընթրիք էր արել, ինչից հետո նրանց հրաժեշտի քաջալերական խոսքեր էր ասել։ Նախքան վերնասենյակից բոլորը կհեռանային, Հիսուսը մի խորիմաստ աղոթք արեց։ Այդ աղոթքը Հովհաննես առաքյալը արձանագրել է իր անունը կրող Ավետարանի 17-րդ գլխում։
2 Հիսուսի աղոթքից երևում է, թե ինչն էր նրան մտահոգում այդ ժամանակ, և թե ինչն էր նրա համար կարևոր ծառայության մեջ, երբ նա երկրի վրա էր։ Այժմ քննենք այս հարցերը։
«ԵՍ ՃԱՆԱՉԵՑՐԻ ՆՐԱՆՑ ՔՈ ԱՆՈՒՆԸ»
3. Ի՞նչ ասաց Հիսուսը Եհովայի անվան մասին և ի՞նչ նկատի ուներ (Հովհաննես 17։6, 26)։
3 Իր աղոթքում Հիսուսն ասաց. «Ես ճանաչեցրի նրանց քո անունը»։ Նա երկու անգամ նշեց, որ ճանաչեցրել է Եհովայի անունը իր աշակերտներին (կարդա Հովհաննես 17։6, 26)։ Արդյո՞ք Հիսուսը նկատի ուներ, որ աշակերտները չգիտեին Աստծու անունը, և նա հայտնել է այն նրանց։ Աշակերտները հրեաներ էին, ուստի գիտեին, որ Աստծու անունը Եհովա է։ Այն հազարավոր անգամներ գրված էր Եբրայերեն Գրվածքներում։ Հետևաբար Հիսուսը ոչ թե Աստծու անունն էր հայտնել, այլ այն, թե ինչպիսին է Աստված։ Հիսուսը ճանաչեցրեց այդ անունը Կրողին, այդ թվում՝ հայտնի դարձրեց նրա նպատակները, գործերը և հատկությունները։ Նա դա արեց այնպես, ինչպես ոչ ոք երբևէ չէր կարողանա անել։
4-5. ա) Օրինակով բացատրիր, թե ինչ է նշանակում ճանաչել ինչ-որ մեկի անունը։ բ) Հիսուսի աշակերտներն ինչպե՞ս ճանաչեցին Եհովայի անունը։
4 Ենթադրենք՝ ձեր ժողովում կա Դավիթ անունով մի երեց, ով վիրաբույժ է։ Մի օր դու անհապաղ բուժօգնության կարիք ես ունենում և շտապում ես հիվանդանոց, որտեղ այդ եղբայրն է աշխատում։ Նա, գործի դնելով իր մասնագիտական հմտությունները, փրկում է կյանքդ։ Այժմ նրա անունը քեզ համար ավելի մեծ նշանակություն ունի. Դավիթը ոչ միայն երեց է, որին դու երկար տարիներ է՝ ճանաչում ես, այլև մի վիրաբույժ, ով փրկել է կյանքդ։
5 Նմանապես՝ Հիսուսի աշակերտները գիտեին Եհովայի անունը։ Բայց Հիսուսի ծառայության շնորհիվ այդ անունն ավելի մեծ նշանակություն ձեռք բերեց նրանց համար, քանի որ իր բոլոր գործերով և խոսքերով Հիսուսն արտացոլեց իր Հոր էությունը։ Աշակերտները ավելի լավ «ճանաչեցին» Եհովային՝ լսելով, թե ինչպես է Հիսուսը սովորեցնում, և տեսնելով, թե ինչպես է նա վերաբերվում մարդկանց (Հովհ. 14։9; 17։3)։
«ՀԱՆՈՒՆ ՔՈ ԱՆՎԱՆ, ՈՐԸ ՏՎԵԼ ԵՍ ԻՆՁ»
6. Ի՞նչ առումով Եհովան իր անունը տվեց Հիսուսին (Հովհաննես 17։11, 12)։
6 Իր աշակերտների համար Հիսուսն աղոթեց. «Պահպանիր նրանց հանուն քո անվան, որը տվել ես ինձ» (կարդա Հովհաննես 17։11, 12)։ Արդյո՞ք այդուհետ Հիսուսը պետք է հայտնի լիներ «Եհովա» անունով։ Ամենևի՛ն։ Ուշադրություն դարձնենք, որ Եհովայի անվան վերաբերյալ նա ասաց՝ «Քո անվան»։ Ուստի Եհովայի անունը չէր դառնալու Հիսուսինը։ Այդ դեպքում ի՞նչ նկատի ուներ Հիսուսը։ Նախ՝ Հիսուսը Եհովայի ներկայացուցիչն ու խոսնակն էր։ Նա եկավ իր Հոր անունից և զորավոր գործեր արեց նրա անունով (Հովհ. 5։43; 10։25)։ Բացի այդ՝ Հիսուսի անունը նշանակում է «Եհովան փրկություն է»։ Այո՛, Եհովայի անունը սերտ կապ ունի Հիսուսի անվան հետ։
7. Օրինակով բացատրիր, թե Հիսուսն ինչպես կարող էր խոսել Եհովայի անունից։
7 Քննենք մի օրինակ։ Դեսպանը ներկայացնում է իր երկրի ղեկավարին, ուստի կարող է խոսել նրա անունից. նրա խոսքերը նույն ուժն ունեն։ Նմանապես՝ Հիսուսը ներկայացրել է Եհովային և նրա ժողովրդի հետ խոսել նրա անունից (Մատթ. 21։9; Ղուկ. 13։35)։
8. Ի՞նչ առումով էր Եհովայի անունը Հիսուսի «մեջ» անգամ վերջինիս երկիր գալուց առաջ (Ելք 23։20, 21)։
8 Որպես Խոսք՝ Հիսուսը եղել է Եհովայի Խոսնակը և ցուցումներ ու տեղեկություն է փոխանցել Աստծու մյուս հոգևոր որդիներին, ինչպես նաև մարդկանց (Հովհ. 1։1-3)։ Ըստ ամենայնի, Հիսուսն է եղել այն հրեշտակը, ում Եհովան ուղարկել էր իսրայելացիների մոտ, որ հոգ տանի նրանց համար անապատում։ Երբ Աստված իսրայելացիներին պատվիրեց հնազանդվել հրեշտակին, նաև ասաց. «Իմ անունը նրա մեջ է» a (կարդա Ելք 23։20, 21 և ծանոթագրությունը)։ Եհովայի անունը Հիսուսի «մեջ» էր այն իմաստով, որ Հիսուսը ներկայացնում էր Եհովային, և նա է այն անձնավորությունը, ով կարևորագույն դեր ունի Աստծու անունը փառավորելու և սրբացնելու գործում։
«ՀԱ՛ՅՐ, ՓԱՌԱՎՈՐԻ՛Ր ՔՈ ԱՆՈՒՆԸ»
9. Եհովայի անունը որքա՞ն կարևոր էր Հիսուսի համար։ Բացատրիր։
9 Ինչպես տեսանք, անգամ մինչև Հիսուսի երկիր գալը Եհովայի անունը նրա համար կարևորագույն նշանակություն է ունեցել, և հետագայում երկրի վրա Հիսուսն իր բոլոր գործերով դա ցույց տվեց։ Իր ծառայության ավարտին Աստծու Որդին աղաղակելով խնդրեց. «Հա՛յր, փառավորի՛ր քո անունը»։ Երկնքից նրա Հայրն անմիջապես որոտաձայն պատասխանեց. «Փառավորեցի և դարձյալ կփառավորեմ» (Հովհ. 12։28)։
10-11. ա) Հիսուսն ինչպե՞ս փառավորեց Եհովայի անունը (տես նաև նկարը)։ բ) Ինչո՞ւ կարիք կա սրբացնելու և արդարացնելու Եհովայի անունը։
10 Հիսուսը նույնպես փառավորել է իր Հոր անունը։ Նա դա արել է, օրինակ՝ իր Հոր սքանչելի հատկությունների ու գործերի մասին ուրիշներին պատմելով։ Սակայն Աստծու անունը փառավորելը ավելին էր ներառում։ Եհովայի անունը պետք է սրբացվեր, և նրա համբավը՝ արդարացվեր։ b Հիսուսը ցույց տվեց, թե այս հարցը որքան կարևոր է նրա համար, երբ իր հետևորդներին սովորեցրեց աղոթել այսպես. «Հա՛յր մեր, որ երկնքում ես, թող սրբացվի քո անունը» (Մատթ. 6։9)։
11 Եհովայի անունն ինչո՞ւ պետք է սրբացվի ու արդարացվի։ Պատճառն այն է, որ Եդեմի պարտեզում Բանսարկու Սատանան անարգեց և զրպարտեց Եհովա Աստծուն։ Սատանան պնդեց, թե Եհովան ստախոս է և մի լավ բան է թաքցնում Ադամից ու Եվայից (Ծննդ. 3։1-5)։ Նա նաև պնդեց, թե Եհովայի գործելակերպը անարդար է։ Սատանայի սուտ մեղադրանքները ճակատային հարձակում էին Եհովայի համբավի՝ անվան վրա։ Հետագայում՝ Հոբի օրերում, Սատանան ասաց, թե մարդիկ միայն շահից դրդված են ծառայում Եհովային։ Այդ ստախոսը նաև ասաց, որ մարդիկ չեն սիրում Եհովային, և որ նրանք կդադարեն նրան ծառայելուց, երբ դժվարությունների առջև կանգնեն (Հոբ 1։9-11; 2։4)։ Ժամանակ էր պահանջվում, որ պարզվեր, թե ով է ստախոսը՝ Եհովան, թե Սատանան։
Հիսուսն իր հետևորդներին սովորեցրեց Աստծու անունը սրբացնելու կարևորության մասին (տես պարբերություն 10)
«ԵՍ ԻՄ ԿՅԱՆՔԸ ՏԱԼԻՍ ԵՄ»
12. Սիրուց մղված՝ Հիսուսն ի՞նչ էր պատրաստ անելու հանուն Եհովայի անվան։
12 Եհովայի հանդեպ սիրուց մղված՝ Հիսուսն ուզում էր ամեն բան անել, որպեսզի սրբացներ և արդարացներ նրա անունը։ Նա ասաց. «Ես իմ կյանքը տալիս եմ» (Հովհ. 10։17, 18)։ Հիսուսը նույնիսկ պատրաստ էր մահանալու հանուն Եհովայի անվան։ c Առաջին մարդիկ՝ Ադամն ու Եվան, որոնք կատարյալ էին, երես թեքեցին Եհովայից և Սատանայի կողմն անցան։ Սակայն ի տարբերություն նրանց՝ Հիսուսը պատրաստ էր գալու երկիր և փաստելու իր սերը Եհովայի հանդեպ։ Նա դա արեց՝ իր ողջ կյանքը կատարյալ անարատությամբ ապրելով (Եբր. 4։15; 5։7-10)։ Նա անարատ մնաց ընդհուպ մինչև մահ, մահ տանջանքի սյան վրա (Եբր. 12։2)։ Այդպես Հիսուսը փաստեց իր սերը Եհովայի և նրա անվան հանդեպ։
13. Ինչո՞ւ հենց Հիսուսը կարող էր լավագույն կերպով փաստել, որ Սատանան ստախոս է (տես նաև նկարը)։
13 Հիսուսն իր ապրելակերպով փաստեց, որ անկասկած Սատանան է ստախոսը, ոչ թե Եհովան (Հովհ. 8։44)։ Նա Եհովային բոլորից լավ էր ճանաչում։ Եթե իր Հոր դեմ Սատանայի առաջ քաշած մեղադրանքներում ճշմարտության նշույլ անգամ լիներ, Հիսուսը կիմանար այդ մասին։ Բայց նա վճռականորեն էր տրամադրված պաշտպանելու Եհովայի համբավը, կամ՝ անունը։ Նույնիսկ երբ որոշակի ժամանակով Եհովան իր ձեռքը Հիսուսի վրայից վերցրեց, Հիսուսն այնուամենայնիվ պատրաստ էր մահանալու, միայն թե հավատարիմ մնար իր սիրելի Հորը (Մատթ. 27։46)։ d
Հիսուսի ապրելակերպը լիովին փաստում էր, որ Սատանան է ստախոսը, ոչ թե Եհովան (տես պարբերություն 13)
«ԵՍ.... [ԱՎԱՐՏԵՑԻ] ԱՅՆ ԳՈՐԾԸ, ՈՐ ՀԱՆՁՆԱՐԱՐԵԼ ԷԻՐ ԻՆՁ»
14. Եհովան ինչպե՞ս վարձատրեց Հիսուսին նրա հավատարմության համար։
14 Իր մահվանը նախորդող գիշերը Հիսուսն իր աղոթքում հանգիստ խղճով ասաց. «Ես.... [ավարտեցի] այն գործը, որ հանձնարարել էիր ինձ»։ Հիսուսը վստահ էր, որ Եհովան կվարձատրի իրեն հավատարմության համար (Հովհ. 17։4, 5)։ Նրա հանդեպ իր վստահությունն արդարացված էր։ Եհովան թույլ չտվեց, որ իր Որդին գերեզմանում մնա (Գործ. 2։23, 24)։ Նա հարություն տվեց Հիսուսին և երկնքում արժանացրեց ավելի բարձր դիրքի (Փիլիպ. 2։8, 9)։ Աստծու թագավորության մեջ Հիսուսը սկսեց իշխել որպես Թագավոր։ Իսկ ի՞նչ էր իրագործելու այդ թագավորությունը։ Հիսուսի սովորեցրած աղոթքի երկրորդ հատվածում ասվում է. «Թող գա քո թագավորությունը։ Թող կատարվի քո [Եհովայի] կամքը երկրի վրա, ինչպես որ երկնքում է կատարվում» (Մատթ. 6։10)։
15. Է՞լ ինչ է իրագործելու Հիսուսը։
15 Մոտ ապագայում Հիսուսը պատերազմ կմղի Աստծու թշնամիների դեմ և կոչնչացնի չարերին Արմագեդոնի ժամանակ (Հայտն. 16։14, 16; 19։11-16)։ Դրանից հետո նա Սատանային կգցի «անդունդը»՝ կմատնի մահանման վիճակի, որում վերջինս անգործունյա կլինի (Հայտն. 20։1-3)։ Հազարամյա իշխանության ժամանակ Հիսուսը կվերականգնի խաղաղությունը և մարդկանց կատարելության կհասցնի։ Նա հարություն կտա մահացածներին և ողջ երկիրը դրախտի կվերածի։ Այսպիսով՝ Եհովայի նպատակը իրագործված կլինի (Հայտն. 21։1-4)։
16. Ի՞նչ իրագործված կլինի Քրիստոսի հազարամյա իշխանության վերջում։
16 Ի՞նչ է լինելու Քրիստոսի հազարամյա իշխանության վերջում։ Մեղքն ու անկատարությունը իսպառ կվերանան։ Մարդիկ այլևս կարիք չեն ունենա փրկագնի հիման վրա ներում խնդրելու Աստծուց, ոչ էլ միջնորդի կամ քահանայապետի ու քահանաների կարիք կունենան։ Իսկ «վերջին թշնամին, որ պետք է ոչնչացվի, [ադամական] մահն է»։ Ուստի գերեզմանները կդատարկվեն, և մահացածները նորից կյանք կստանան։ Երկրի վրա բոլորը կատարյալ կլինեն (1 Կորնթ. 15։25, 26)։
17-18. ա) Ի՞նչ է լինելու Քրիստոսի հազարամյա իշխանության վերջում։ բ) Ի՞նչ է Հիսուսն անելու, երբ իր հազարամյա իշխանությունն ավարտվի (1 Կորնթացիներ 15։24, 28; տես նաև նկարը)։
17 Հազարամյա իշխանության վերջում նաև մի առանձնահատուկ բան տեղի կունենա։ Բանավեճը, որն այդ թվում Եհովայի անվան սրբացման շուրջ էր, կավարտվի։ Եդեմի պարտեզում Սատանան ասել էր, թե Եհովան ստախոս է և սիրուց մղված չէ մարդկանց ղեկավարում։ Այդ ժամանակվանից ի վեր Աստծու անունը միշտ սրբացրել են նրանք, ովքեր պատվում ու հարգում են նրան։ Ուստի հազարամյա իշխանության վերջում Եհովայի համբավը լիովին կարդարացվի։ Նա վերջնականապես կփաստի, որ սիրառատ Հայր է։
18 Ի վերջո մեկընդմիշտ կապացուցվի, որ Սատանայի մեղադրանքները կեղծ են։ Իսկ ի՞նչ կանի Հիսուսը, երբ իր հազարամյա իշխանությունն ավարտվի։ Արդյո՞ք նա կհետևի Սատանայի օրինակին և կըմբոստանա Եհովայի դեմ։ Ո՛չ (կարդա 1 Կորնթացիներ 15։24, 28)։ Հիսուսը իշխանությունը կվերադարձնի իր Հորը և կհպատակվի նրա ղեկավարությանը։ Այո՛, ի տարբերություն Սատանայի՝ նա, իր Հոր հանդեպ սիրուց մղված, պատրաստ կլինի ամեն ինչից հրաժարվելու։
Հազարամյա իշխանության վերջում Հիսուսը թագավորությունը պատրաստակամորեն վերադարձնում է իր Հորը (տես պարբերություն 18)
19. Ի՞նչ նշանակություն ունի Եհովայի անունը Հիսուսի համար։
19 Զարմանալի չէ, որ Եհովան իր անունը տվել է Հիսուսին. չէ՞ որ նա փաստել է, որ իր Հոր կատարյալ ներկայացուցիչն է։ Այսպիսով՝ Հիսուսի համար ի՞նչ նշանակություն ունի Եհովայի անունը. այն ամեն բանից կարևոր է նրա համար։ Հիսուսը պատրաստ էր մահանալ այդ անվան համար և պատրաստ կլինի հազարամյա իշխանության վերջում ամեն ինչ վերադարձնել Եհովային։ Իսկ ինչպե՞ս կարող ենք ընդօրինակել Հիսուսին։ Այս հարցի պատասխանը կիմանանք հաջորդ հոդվածից։
ԵՐԳ 16 Որդին օծվել է. փա՛ռք Յահին
a Երբեմն հրեշտակները նույնպես ներկայացրել են Եհովային, երբ նրա անունից հաղորդել են նրա խոսքը։ Դա է պատճառը, որ որոշ դեպքերում, երբ Աստվածաշնչում հրեշտակը խոսում է Եհովայի անունից կամ ինչ-որ մեկը խոսում է հրեշտակի հետ, ասվում է, որ Եհովան է խոսում կամ Եհովայի հետ են խոսում (Ծննդ. 18։1-33)։ Ճիշտ է, Աստվածաշնչում գրված է, որ Մովսեսը Օրենքը ստացել է Եհովայից, սակայն որոշ համարներ ցույց են տալիս, որ Եհովան հրեշտակների միջոցով է փոխանցել այն (Ղևտ. 27։34; Գործ. 7։38, 53; Գաղ. 3։19; Եբր. 2։2-4)։
b ԲԱՌԱՄԵԿՆՈՒԹՅՈՒՆ։ «Սրբացնել» նշանակում է պատվել, սուրբ համարել և ակնածել։ «Արդարացնել» նշանակում է մաքրել անհատի հեղինակությունը կեղծ մեղադրանքներից կամ ապացուցել, որ նա մեղավոր չէ այն ամենում, ինչում իրեն մեղադրում են կամ զրպարտում։
c Հիսուսի մահը նաև մարդկանց հնարավորություն տվեց հավիտենական կյանք ստանալու։
d Տես «Ընթերցողների հարցերը» «Դիտարանի» 2021 թ. ապրիլի համարում (էջ 30-31)։